پیام سپاهان - اصفهان- یک صدابردار سینما با تأکید بر نقش طراحی صوت در کیفیت آثار سینمایی گفت: فناوریهای مبتنی بر هوش مصنوعی هرگز جایگزین خلاقیت، تجربه و دانش حرفهای فیلمسازان نخواهند شد.
به گزارش خبرنگار مهر، یکصد و سی و هفتمین پاتوق فیلم کوتاه اصفهان شامگاه دوشنبه با حضور مهران ثابتیفر، صدابردار سینما، پس از نمایش چهار فیلم کوتاه رئیس شمایی به کارگردانی امین خنکال، یاشار ساخته سینا چمنی، یوفو به کارگردانی سید وحید حسینی و سید مهدی حسینی و تفنگ چخوف ساخته سید عباس حسینی برگزار شد.
در این نشست تخصصی، جایگاه صدا در سینما، نقش طراحی صوت در روایت، ظرفیتهای بیانی صدا و مهمترین چالشهای صدابرداری در تولید فیلم کوتاه مورد بررسی قرار گرفت.

ثابتیفر در ابتدای این نشست با اشاره به ظرفیتهای گسترده صدا در خلق تجربه سینمایی اظهار کرد: صدا میتواند فراتر از تصویر عمل کند، زیرا مخاطب با شنیدن یک صدا، تصویری شخصی و نامحدود در ذهن خود میسازد؛ تصویری که از مرزهای قاب فراتر میرود و همین ویژگی، صدا را به یکی از مهمترین ابزارهای خلاقیت در سینما تبدیل کرده است.
وی با بیان اینکه تصویر همواره در محدوده قاب تعریف میشود، افزود: صدا قادر است جهان روایت را گسترش دهد و مخاطب را به تجربهای فراتر از آنچه در تصویر دیده میشود هدایت کند. به گفته وی، این ویژگی نقش تعیینکنندهای در شکلگیری فضای ذهنی و عاطفی فیلم ایفا میکند.
این صدابردار سینما با تشریح مفهوم صدای بیانگر اظهار کرد: الزامی وجود ندارد که منبع تولید صدا همواره در تصویر دیده شود، زیرا افزودن یک عنصر صوتی میتواند معنایی تازه به تصویر ببخشد. برای نمونه، همراه شدن تصویر جمعیتی در حال حرکت با صدای موج دریا، برداشت مخاطب از همان تصویر را به طور کامل دگرگون میکند.
وی با تأکید بر اینکه صدا تنها ابزار انتقال دیالوگ نیست، تصریح کرد: طراحی حرفهای صدا میتواند در پیشبرد روایت، شخصیتپردازی، ایجاد لایههای معنایی و تقویت فضای دراماتیک فیلم نقشی مؤثر داشته باشد، اما همچنان بخشی از فیلمسازان، بهویژه در حوزه فیلم کوتاه، از این ظرفیت ارزشمند به صورت کامل بهره نمیبرند.
ثابتیفر یکی از مهمترین آسیبهای تولید فیلم کوتاه را بیتوجهی به صدا در مراحل اولیه تولید دانست و اظهار کرد: در بسیاری از پروژهها تمرکز اصلی بر تصویر قرار دارد و صدا به مرحله پس از فیلمبرداری موکول میشود، در حالی که صدابرداری بخشی جداییناپذیر از فرآیند خلاقه تولید فیلم است و باید همزمان با سایر بخشهای تولید مورد توجه قرار گیرد.
وی همچنین با اشاره به اهمیت انتخاب لوکیشن از منظر صوتی گفت: شرایط آکوستیکی محیط باید همزمان با ویژگیهای بصری آن ارزیابی شود. حضور صدابردار در مرحله انتخاب لوکیشن میتواند از بروز بسیاری از مشکلات فنی در زمان فیلمبرداری و مراحل پس از تولید جلوگیری کند.
این صدابردار سینما با تأکید بر ضرورت آموزش مباحث مرتبط با صدا برای تمامی عوامل تولید اظهار کرد: شناخت ظرفیتهای صوتی تنها به صدابردار محدود نمیشود و کارگردان، نویسنده و دیگر اعضای گروه تولید نیز باید با زبان صدا در سینما آشنا باشند تا بتوانند تصمیمهای دقیقتری در فرآیند تولید اتخاذ کنند.

وی افزود: سکوت، مکث و فاصله میان دیالوگها نیز بخشی از زبان سینما محسوب میشوند و هر یک میتوانند در انتقال معنا، خلق حس و شکلگیری روایت نقش مؤثری ایفا کنند.
ثابتیفر در ادامه با اشاره به مفهوم پرسپکتیو صدا اظهار کرد: همانگونه که تصویر از پرسپکتیو برخوردار است، صدا نیز باید متناسب با فاصله و موقعیت سوژه طراحی شود. میکروفون در واقع گوش دوربین است و هماهنگی میان جایگاه دوربین و کیفیت دریافت صدا از اصول اساسی طراحی صوت به شمار میرود. استفاده نادرست از میکروفونهای یقهای نیز میتواند به کاهش واقعگرایی فضای صوتی فیلم منجر شود.
وی در بخش پایانی این نشست با اشاره به گسترش فناوریهای مبتنی بر هوش مصنوعی در سینما اظهار کرد: فناوریهای نوین میتوانند بخشی از فرآیند تولید آثار سینمایی را تسهیل کنند، اما هرگز جایگزین خلاقیت، تجربه و دانش حرفهای فیلمسازان نخواهند شد. بهرهگیری مؤثر از این ابزارها نیز مستلزم شناخت دقیق زبان سینما و اصول فیلمسازی است.
یکصد و سی و هفتمین پاتوق فیلم کوتاه اصفهان با تأکید بر نقش راهبردی طراحی صوت در کیفیت آثار سینمایی و ضرورت توجه به صدا از مرحله پیشتولید تا پایان فرآیند ساخت فیلم به کار خود پایان داد.